Alınan Kurul Kararları
Din İşleri Yüksek Kurulu Başkanlığı 2020-2025 yılları arasında muhtelif konularda 451 adet Karar almış ve kamuoyunu ilgilendirenler kurul.diyanet.gov.tr internet adresi üzerinden vatandaşlarımızın istifadesine sunulmuştur.
2020
2020 yılı içerisinde 34 adet Kurul Kararı alınmış olup 05 Ekim 2020 sonrasına ait bazı kararlar şu şekildedir:
- Salgın ve elverişsiz hava şartlarında bir camide birden fazla cuma namazı kılınmasının hükmü
- Hac ve umre ibadetlerini kredi kartı ile yahut taksitli olarak yerine getirme
- Piyango, toto, loto, iddia vb. şans oyunları oynamanın hükmü
- Filmlerde Peygamberimizin temsili
2021
2021 yılı içerisinde 75 adet Kurul Kararı alınmış olup bazıları şu şekildedir:
- Meal okumak hatim yerine geçer mi?
- Secde ayetlerinin mealini okuyan kişinin tilavet secdesi yapması gerekir mi?
- Dinden çıkmayı gerektiren sözleri (elfâz-ı küfrü) söylemenin nikâha etkisi nedir?
- Kişinin, mallarını eşi hayattayken eşine, onun vefatından sonra da bir vakfa verilmek üzere vasiyet etmesi caiz midir?
- Ehl-i kitap’tan biri ile evlenilebilir mi?
- Toplum sağlığını tehdit eden salgın hastalıklara karşı aşı yaptırmamak kul ve kamu hakkı ihlali olarak değerlendirilebilir mi?
- Kur’ân-ı Kerîm tilâvetini, telefon zil sesi olarak ayarlamak caiz midir?
- Yatarak Kur’ân okuma ve dinlemede sakınca var mıdır?
- Cep telefonu ve bilgisayar gibi cihazlardan Kur’ân okurken abdestli olmak gerekir mi?
- İçinde Kur’ân yüklü olan elektronik cihazlarla tuvalete girilebilir mi?
- Kur’ân-ı Kerîm’i Latin harfleriyle okumak doğru mudur ve bu şekilde hatim yapılabilir mi?
- İnsanların başka işlerle meşgul olduğu bir ortamda açıktan Kur’ân-ı Kerîm okunabilir mi?
- Abdestsiz olan bir kimse ezberden Kur’ân-ı Kerîm okuyabilir mi?
- Elektronik Ürün Senedi (ELÜS) alıp-satmak caiz midir?
- Kurbanlık hayvanın satış usulleri ve kilogram birim fiyatı üzerinden kurban alım-satımı
- Eski ve yıpranmış olan mushaf, meal ve tefsir kitapları ne yapılmalıdır?
- Reenkarnasyon inancının İslam’da yeri var mıdır?
- Latin harfleriyle yazılan mushaflar
- Satır arası/satır altı yöntemle Kur’ân-ı Kerîm meâli yazımı ve basımı
- Erkek çocukları sünnet ettirmenin hükmü
- Yeni doğan bebeğin sünnet ettirilmesinin hükmü
- Küçük yaşta sünnet olamayan veya sonradan Müslüman olan yetişkin erkeklerin sünnet olması
- Lokma döktürüp dağıtacağım, yemek yedireceğim vb. ifadelerin hükmü
- Fitre, yemin kefareti ve oruç fidyesinin askıda ekmek uygulaması yoluyla verilmesi
- Ölen eşin vücuduna bakma ve cenazesini yıkama
- Radyo, televizyon, telefon ve bilgisayar gibi iletişim araçları vasıtasıyla farklı bir mekânda bulunan imama uyulması
- Salgın hastalıklar kıyamet alameti midir? başlıklı kurul mütalaası
- Kıblesinde hata tespit edilen camiler
- Yazının icadından önce Allah tarafından gönderilmiş olan kitap veya sahifeler
- Hz. Peygamber’den sonra Allah’ın özel olarak seçtiği veya görevlendirdiği kişi ya da grup var mıdır?
2022
2022 yılı içerisinde 91 adet Kurul Kararı alınmış olup bazıları şu şekildedir:
- Dua ederken "Allah’ım! Peygamberimizin (s.a.s.) hürmetine dualarımızı kabul eyle" demek caiz midir?
- Keramet nedir, nasıl anlaşılmalıdır?
- Karaborsacılığın (ihtikâr) dini hükmü
- Demir, çimento, mazot ve un gibi mislî (standart) bir malın fiyatı belirlenmeden sadece miktarı kaydedilerek veresiye satışı (isticrâr)
- Standart nitelikli olmayan (kıyemî) malların borç olarak alınıp verilebilmesi
- Arafat vakfesini yaptıktan sonra ziyaret tavafını yapamayacak duruma gelen kişiye ne gerekir?
- Müzdelife vakfesini yaptıktan sonra mazeret sebebiyle Akabe cemresine taş atmadan tıraş olan kişi ihramdan çıkmış sayılır mı?
- Bir umreyi tamamlamadan ikinci bir umre için ihrama giren kişiye ne gerekir?
- Unutma veya bilgisizlik sebebiyle ihram yasaklarını ihlal etmenin hükmü nedir?
- İhram yasaklarının ihlali sebebiyle verilmesi gereken sadakaların harem dışında ödenmesi caiz midir?
- Temettu haccı yapan kişi, umresini tamamlayıp ihramdan çıktıktan sonra hac ihramına girmeden nafile bir tavafın ardından haccın sa’yini yapabilir mi?
- Harem sınırları içerisindeki kişinin hill bölgesine gitmeden bulunduğu yerden umre için ihrama girmesinin hükmü nedir?
- 2022 yılı fitre miktarı hk.
- Borç ilişkilerinde takas (mahsuplaşma) caiz midir?
- Sosyal medya platformlarından kazanç elde etmek caiz midir?
- Zekât malının hayır kuruluşlarınca nemalandırılması
- Günahsız insan var mıdır?
- Kur’ân’da yer alan ayet ve sûrelerin tertibi nasıl yapılmıştır?
- Cüz dağıtılarak hatim yapılması mümkün müdür?
- Bir Müslümanı küfürle itham etmek (tekfir) doğru bir tavır mıdır?
- Abdestsiz veya cünüpken ya da hayız-nifas halindeyken bir kimse meal, tefsir ve dini kitaplar okuyabilir mi?
- Doğal gebelikte yumurta çatlatma iğnesi yaptırmak caiz midir?
- Zekât hesaplamalarında nisabın belirlenmesine ilişkin bazı problemler
- Paraların ve ticaret mallarının nisabında ölçü alınacak altının ayarı
- Altının nisabı ve birbirinden farklı ayarlardaki altınların zekâtı
- Gümüşün zekât nisabı
- Müslüman olduğu bilinen bir kimseyi tekfir etmenin hükmü
- Anason, haşhaş, kenevir vb. bitkileri yetiştirme veya ticaretini yapma
- Ticarette kâr haddi var mıdır?
- Para peşin, mal vadeli olarak yapılan satım akdi (selem) caiz midir?
- İslam miras hükümlerine uymamanın sorumluluğu var mıdır?
- Leasing (finansal kiralama) sistemi ile alışveriş caiz midir?
- Hac ve umrede söz konusu olan fidye ve sadakaların hangi bedel üzerinden ödeneceği meselesi
- Vekâletle kurban organizasyonlarında uyulması gereken esas ve şartlar
- Eşinin evine gitmeyeceğine yemin eden bir kadının durumu
- Ledün ilmi nedir? Muteber bir bilgi kaynağı olarak kabul edilebilir mi?
- Salgın hastalıklar ilahi bir ceza yahut uyarı olarak değerlendirilebilir mi?
- Ücretle sütanne tutmak caiz midir?
- Bir defada iki veya üç talakla boşamanın hükmü
2023
2023 yılı içerisinde 92 adet Kurul Kararı alınmış olup bazıları şu şekildedir:
- Şarta bağlı boşamanın hükmü nedir?
- Sosyal hayatla ilgili bazı fetvaların yeniden düzenlenmesi (vasiyet)
- İbadetlerle ilgili bazı fetvaların yeniden düzenlenmesi (oruç)
- 2023 yılı fitre miktarı
- İbadetlerle ilgili bazı fetvaların yeniden düzenlenmesi (zekât)
- Depremzedelere zekât verilmesi
- Afetzedeler için zekât parasıyla barınma yerleri yapılması
- Paranın değerinde artma veya azalma olması halinde karz veya alışveriş sonucu oluşan borçlar
- Yengeç, ıstakoz, karides, kalamar ve midye gibi deniz ürünleri yenir mi?
- Henüz hasat edilmemiş zirâi ürünlerin bir kısmının istisna edilerek satılması
- Allah’ın 99 ismi
- Kader ve kazâya imanı nasıl anlamalıyız?
- İbadetlerle ilgili bazı fetvaların yeniden düzenlenmesi (namaz)
- Radyo, televizyon ve internet gibi araçlardan Kur’ân-ı Kerîm dinlerken secde âyetinin okunması
- Kur’ân-ı Kerîm’i yavaş veya hızlı okumanın ölçüsü ne olmalıdır?
- Mevlid-i Şerif okumanın dinî hükmü nedir?
- Normal âdeti bittiği hâlde âdetin azami süresi bitmeden hac veya umre vazifesi
- Âdeti bitmeden Mekke’den ayrılmak zorunda kalan kadın bu hâliyle ziyaret tavafını yapabilir mi?
- Âdetli kadın ziyaret, veda ve umre tavaflarını yapabilir mi?
- Kanaması hiç kesilmeyen bir kadının âdet durumu nedir?
- Menopoz dönemindeki kanamalarda ibâdetler nasıl yerine getirilir?
- Zekâtın farz kılınmasındaki hikmetler nelerdir?
- Sigara veya keyif verici madde kullanmak orucu bozar mı?
- Kira akdinde süre veya ücret belirlenmemişse taraflar neye göre hareket ederler?
- Satıcı, içinde belirli bir müddet ücretsiz oturması şartıyla evini satabilir mi?
- Kara hayvanlarından eti yenilip yenilmeyenler hangileridir?
- Satıcı, belirli bir müddet ücretsiz kullanmak şartıyla evini veya aracını satabilir mi?
- Âdetli kadın umre tavafını yapabilir mi?
- Orucu bozan ve bozmayan muayene ve tedavi yöntemleri
- Makat ultrasonu ve transvajinal işlemler orucu bozar mı?
- Cinsiyet değiştirmek caiz midir? Cinsiyet değiştiren kimse ibadetlerini nasıl ifa etmelidir?
- Sihir veya büyü yapmanın ve yaptırmanın dini hükmü nedir?
- Vekâletle kurban organizasyonu yapan kuruluşların kurban etlerini satması
- Vekâleten kurban kesen hayır kurumları dağıtamadıkları ve telef olma ihtimali olan etler
2024
2024 yılı içerisinde 122 adet Kurul Kararı alınmış olup bazıları şu şekildedir:
- 2024 yılı ramazan ayı için fitre miktarının belirlenmesi
- Mübarek gün ve geceler ile kandillerin İslam’daki yeri
- Kunut nedir? Hangi namazda kunut yapılır? Musibet zamanlarında namazlarda kunut yapılır mı?
- Hac ve umre niyetiyle Mekke’de bulunup mîkat dışında kalan Taif gibi yakın bir yere gidenlerin, Harem’e dönerken tekrar ihrama girmeleri gerekir mi?
- Başkası adına nafile tavaf yapılabilir mi?
- Hac için ihrama girdikten sonra henüz birinci tahallül gerçekleşmeden elbise giyen kimseye ne gerekir?
- Hac ve umre için Mekke ve Medine’de bulunan eşlerin cinsel ilişkide bulunmalarının hükmü nedir?
- İhrama girerken, ihramlıyken veya ihramdan çıkmak için gusletmenin hükmü nedir?
- Tavaf veya sa‘ydan herhangi biri yapılmadan umre tamamlanmış olur mu?
- Birden çok umre veya nafile tavaf yapmak hac ibadeti yerine geçer mi?
- İhramdan çıkmadan önce ziyaret tavafı yapılabilir mi?
- Harem bölgesine (Mekke’ye) ihramlı olarak girmelerine izin verilmeyen kimselerin, mîkat mahallinde elbiselerini çıkarmadan hac veya umreye niyetlenip harem bölgesine elbise ile girmeleri halinde kendilerine ne gerekir?
- Adetli bir kadın, haccın tavaf ve sa‘yini yapmadan saçlarını kısaltıp ihramdan çıkabilir mi?
- Abdestsiz, cünüp veya adetli olarak yapılan şeytan taşlama geçerli midir?
- Cünüp, adetli veya abdestsiz olarak yapılan bir tavaftan sonra sa‘y yapan kimsenin ne yapması gerekir?
- İhrama giren çocuğun ihram yasaklarını ihlâl etmesi durumunda ceza gerekir mi?
- Mescitte uyuyan kişi uyandıktan sonra abdest almadan tavaf yapabilir mi?
- Temettu‘ haccına niyet eden kimsenin, umre ihramından çıktıktan sonra hac için ihrama girinceye kadar ki sürede eşiyle cinsel ilişkide bulunmasının hükmü nedir?
- Umreye gidenler seferîlik hükümleri açısından Mekke ve Medine’de namazlarını nasıl kılarlar?
- Tekerlekli sandalyeyle tavaf etmek durumunda olan birine yardım etmek için metafa (tavafın yapıldığı yer) giren adetli bir kadına ceza gerekir mi?
- Ziyaret tavafının hemen ardından veda tavafı yapmak caiz midir?
- Abdestsiz, cünüp veya adetli olarak kudüm veya nâfile tavaf yapmanın hükmü nedir?
- Başkası adına umre yapılabilir mi?
- Hac ayları içinde umre yaptıktan sonra mîkat sınırlarının dışına çıkan kimse, tekrar hac için ihrama girerse bu kişi ifrad mı yoksa temettu‘ haccı mı yapmış olur?
- Kıran haccına niyet eden bir kimse, ihram yasağı işlerse kendisine ne gerekir?
- İhramlıyken başa tutturulan şemsiye kullanmak bir ceza gerektirir mi?
- İhramlı iken varis çorabı giymenin hükmü nedir?
- İhramlı iken korse giymenin hükmü nedir?
- Şeytan taşlama, kurban kesme, saç tıraşı olma ve ziyaret tavafını yapma görevleri arasındaki tertibin hükmü nedir?
- Tavaf namazını kılmanın hükmü nedir, terk edilmesi halinde ceza gerekir mi?
- Basur vb. rahatsızlığı olan ihramlı kimsenin, hasta bezi kullanmasının hükmü nedir?
- Ergenlik çağına girmemiş çocuk temettu‘ veya kıran haccına niyet etmesi durumunda kurban (hedy) kesmekle yükümlü olur mu?
- Hac için yola çıkan kişinin Arafat vakfesi öncesi veya sonrasında ölmesi halinde ne yapılmalıdır?
- İzdiham, yaşlılık, hastalık gibi nedenlerden dolayı ziyaret tavafının bayramın ilk üç günü sonrasına ertelenmesi caiz midir?
- Muhsar olan kimse, ihsar kurbanını ne zaman ve nerede keser?
- Tavaf veya sa‘y yaparken kaç şavt yaptığını unutan kimsenin ne yapması gerekir?
- Ten‘im, Arafat, Cidde gibi hill bölgesine çıkan kimsenin tekrar harem bölgesine dönmesi halinde ihrama girmesi gerekir mi?
- Peygamberimizin (s.a.s.) kabr-i saâdetini ziyaret etmek ve Ravza-i Mutahhara’da namaz kılmak haccın menasikinden midir?
- Müzdelife vakfesi ne zaman yapılır ve asgari süresi ne kadardır?
- Mekke ve Medine’de cuma namazı vaktinde ezanın hemen ardından hutbeye başlandığında cumanın ilk sünneti veya nafile namaz kılınır mı?
- İhramlının vücudundan kendiliğinden düşen saç veya kıllar için ceza gerekir mi?
- Bir fitrenin (fıtır sadakası) veya bir oruç fidyesinin bölünerek verilmesi caiz midir?
- Müslüman kadınların gayrimüslim kadınlara karşı tesettürü nasıl olmalıdır?
- Bir kadın, umrenin sa‘yini yapmadan saçını kısaltırsa kendisine ne gerekir?
- Arafat vakfesi cuma gününe denk geldiğinde hacıların Arafat’ta cuma namazı kılmaları gerekir mi?
- Umre veya ziyaret tavafını yaptıktan sonra âdet olan kadın bu hâliyle sa‘y yaparsa ne gerekir?
- Harem bölgesinde bulunanların hac için Arafat’ta ihrama girmeleri caiz midir?
- Tavaf ve sa‘yi peş peşe yapmak şart mıdır?
- Kıran haccına niyet eden bir kimsenin, umre yaptıktan sonra ikinci bir umre yapmasının hükmü nedir?
- Aynı yasağı birden fazla işleyen ihramlı bir kimseye ne gerekir?
- İhramlının üzerine nevresim veya battaniye gibi bir şey alması/örtmesi ceza gerektirir mi?
- Haram yollardan elde edilen kazanç ile hac yapılır mı?
- Kurada adı çıkan kimse, başkası adına vekâleten hac yapabilir mi?
- İhramlının gözlük, saat, kemer, toka vb. aksesuarlar takması veya atel, bandaj gibi sargı malzemeleri kullanması ceza gerektirir mi?
- Hac için ihrama girdiği hâlde Arafat’a çıkmayan kimsenin (fevat) ne yapması gerekir?
- Bütün tavaflarda remel ve ıztıba‘ yapılmalı mıdır?
- Tavaf esnasında tekerlekli sandalye vb. araçlar üzerinde uyuyan kimsenin tavafı geçerli midir?
- Tavaf iade edilirken ihramlı olmak şart mıdır?
- İhrama girdikten sonra hacda Arafat vakfesini veya umrede tavafı iradesi dışındaki bir engelden dolayı yapamayan (muhsar) kimseye ne gerekir?
- Tavaf ve sa‘y yaparken beden veya elbisenin necasetten temiz olması şart mıdır?
- Tavaf esnasında veya tavaf tamamlandıktan sonra abdesti hakkında şüphe duyan kimsenin durumu nedir?
- Birinci tahallülden sonra henüz ziyaret tavafı yapmadan cinsel ilişkide bulunan kimseye ne gerekir?
- Kurban bayramı gecesi, gece yarısından önce şeytan taşlamak geçerli midir?
- Şeytan taşlamayı terk eden veya eksik bırakan kimse, taşlarını dördüncü günü atacak olursa o gün için de taş atması gerekir mi?
- Şeytan taşlama günlerinde atılacak taşlar nereden toplanır?
- Tavaf esnasında avret mahalli açılan kimseye ne gerekir?
- Özür sahibi kimse veya istihaze olan kadın tavafını nasıl yapar?
- Vekâleten yapılan hac veya umre ibadetinde vekilin ihlalleri sebebiyle ödenmesi gereken cezaları kim öder?
- Kişi, umre tavafı ve sa‘yi arasında veya sa‘yini yaptıktan sonra ihramdan çıkmadan önce nafile tavaf yapabilir mi?
- Hastalık gibi bir özür nedeniyle saçını, sakalını veya vücudundan herhangi bir yerini tıraş eden ihramlı kimseye ne gerekir?
- Mümeyyiz çocukların ihtidası geçerli midir?
- Vakıf veya derneklere gelir elde etmek için düzenlenen etkinliklerde çekiliş yoluyla hediye dağıtmanın hükmü nedir?
- Sosyal medyada dikkat edilmesi gereken hususlar nelerdir?
- Anne sütünün başka bebeklere verilmesinde dikkat edilecek hususlar nelerdir?
- Boşanma davalarında dinen boşanma hangi aşamada gerçekleşir?
- Kız ve erkek çocukların odaları kaç yaşından sonra ayrılmalıdır?
- Telefon ve iletişim araçlarıyla konuşarak veya mesaj atarak boşamanın hükmü nedir?
- Kadının anne-baba ve akraba ziyaretlerine kocanın sınırlama yetkisi var mıdır?
- Boşanma davalarında dinen boşanma hangi aşamada gerçekleşir?
- Ahiretin varlığının delilleri nelerdir?
- Bidat ve hurafe nedir? Hangi türleri vardır?
- Dinen evliliği sona ermiş bir kadın, resmen boşanmadan başka bir erkekle evlenebilir mi?
- Dinen meşru olmayan yollardan elde edilen gelirler ne yapılmalıdır?
- Dijital oyunlar oynamanın dinî hükmü nedir?
2025 (İlk Altı Ay)
2025 yılı ilk altı aylık dönem içerisinde 37 adet Kurul Kararı alınmış olup bazıları şu şekildedir:
- İhramlı kimsenin tıbbî maske takması ceza gerektirir mi?
- Gazze’de devam eden işgal, soykırım ve sürgün hakkında
- Toprak ürünlerinin öşründe nisap var mıdır?
- Boş gebelik sürecinde ve bu gebeliğin sonlanmasından sonra görülen kanın hükmü nedir? (2022/82 no’lu kurul kararı tashih)
- Mol gebelik (üzüm gebeliği) esnasında ve bu gebeliğin sonlanmasından sonra görülen kanın hükmü nedir? (2022/82 no’lu kurul kararı tashih)
- Bir kadının jinekolojik muayene olması ya da rahim ultrasonu çektirmesi guslü gerektirir mi? (2022/82 no’lu kurul kararı tashih)
- Fetvalar kitabında yer alan bazı fetvaların tashihi bağlamında alınan kararlar:
- Ekilmesi için başkasına verilen tarlanın öşrü kim tarafından verilir?
- Zekât âyetinde geçen “fî sebîlillâh”ın kapsamına okullar, Kur’ân kursları, camiler ve benzeri hayır kurumları girer mi?
- Tek başına (münferit) namaz kılan bir kimse, sessiz okunması gereken namazlarda kıraati sesli yaparsa sehiv secdesi gerekir mi?
- Zekât kimlere verilir?
- Hisse senetleri için zekât vermek gerekir mi?
- Fakir Müslümanların yaşadığı bölgelerde “su kuyusu” açılması için zekât verilebilir mi?
- Fıtır sadakası cami inşaatı için verilebilir mi?
- Fitre, yemin keffâreti ve oruç fidyesinin askıda ekmek uygulaması yoluyla verilmesi caiz midir?
- Oruç tutmakla yükümlü olmanın şartları nedir?
- Oruç tutmamayı mubah kılan mazeretler nelerdir?
- Iskât-ı savm ne demektir?
- “Kur'ân okumanın mekruh olduğu zamanlar var mıdır?” (Eski başlık: “Sabah namazı vakti çıktıktan sonra işrak vaktine kadar Kur’an-ı Kerim okumak, zikir ve dua gibi ibadetlerle meşgul olmak mekruh mudur?”)
- Zifaf olmadan boşamanın hükmü nedir?
- Düğünlerde verilen hediyeler boşanma durumunda kime kalır?
- İnsanın hayatta iken, çocukları arasında ayrım yaparak birine veya bazılarına malvarlığının tamamını veya bir kısmını bağışlaması caiz midir?
- Anne veya baba, diğerlerini mahrum edip sadece bir çocuğuna bağışta bulunmuşsa, çocuk bundan sorumlu olur mu, ne yapması gerekir?
- Anne veya baba hayatta iken malını mirasçıları arasında bölüştürmüşse, vefat ettikten sonra vârisler bu taksime uymak zorunda mıdır?
- Kara hayvanlarından eti yenilip yenilmeyenler hangileridir?
- Yengeç, ıstakoz, karides, kalamar ve midye gibi deniz ürünleri yenir mi?
- Bir hayvanın etinin helal olabilmesi için kesim nasıl olmalıdır?
- Organ nakli ve bağışı caiz midir?